Perspectief en opgave.
We woonden- vader, moeder en tien kinderen- in de wijk Emmermeer. Een geweldige wijk waarin- in bouwkundige opzicht- weinig deugde.
Er werd veel bouwgrond verspild: Toen de Polenstraat werd volgebouwd bleef- er ten opzichte van de Weerdingestraat- veel grond ongebruikt, waar nu - 60 jaar later- een nieuwe straat is aangelegd- de Canadastraat- met riante woningen. Tussen de Walstraat en de Lesturgeonstraat had de grond ook beter gebruikt kunnen worden en tussen de Bruynzeelwoningen aan de Boomstraat en de Nijkampenweg bleef zoveel grond liggen dat er naderhand grond in erfpacht werd uitgegeven waarop alsnog bungalows werden gebouwd.
Vanuit Den Haag werd meerdere malen ingegrepen:
Emmen was als groeikern aangewezen en moest zuinig zijn op de beschikbare bouwgrond. Er werd zelfs gedreigd met inhouding van bouwvolume.
Er was geen structuurplan ontworpen en zo kon het gebeuren dat de volgende straten veel enger gebouwd werden. De huizen stonden zo dicht op elkaar dat men bij elkaar op tafel kan kijken! Dit bracht een wijk predikant er toe in zijn preek te zeggen: ,,Die Goddeloze woningen in Emmermeer!"
In zijn ogen was er niet de intimiteit van de "Binnenkamer"!
Maar het volk jubelde: Huizen met drie slaapkamers een douchecel, warm en koud stromend water en een wc met waterspoeling!
Onbekend woongenot, ongekende weelde! Emmermeer, een geweldige wijk, waar de kerk-en ieder voor zich- werkten aan een gezonde samenleving.
Er werden commissies ingesteld die nieuwkomers welkom heetten en er werden feestelijke gemeente avonden belegd.
Intensief werd er gewerkt aan de inburgering van mensen uit andere contreien met vrijwilligers en vakkrachten.
Kerken en scholen groeiden en bloeiden! In die tijd- we kijken 40 jaar terug- kwamen ook gesprekken op gang over gezinsplanning. De Nederlandse vereniging van seksuele
hervorming was ook in Emmen actief, waardoor ook kerkelijke gesprekken werden gevoerd met jonggehuwden.
Toch was er behoefte aan nog grotere woningen en- we springen een tiental jaren over en belanden in de Bargeres.
In deze wijk werden woningen gebouwd, met 4 en 5 slaapkamers! De huren lagen er behoorlijk hoger doch de huursubsidie regeling bracht voor velen uitkomst.
In die tijd- onze kinderen groeiden naar de volwassenheid- groeide ook bij ons de behoefte aan een grotere woning. En toen wij de woningen aan de Ruinerbrink ontdekten, was- in overleg met de kinderen- het besluit gauw genomen en we verhuisden naar deze wijk.
En toen?
Toen was er leegte! Niets dan leegte!
Geen Kerk, geen school, geen buurtgenoten, geen winkels, alleen een noodwinkel van Jan de Boer, en met daarom heen een niet geplaveide ruimte met plassen en houten vlonders om de winkels droogvoets te bereiken. De melkboer kwam niet naar de bewoners, bang dat hij zou blijven steken. Maar er waren immers in de hele Ruinerbrink nog slechts 6 of 7 gezinnen gehuisvest! Door de dikke leemlaag en het vast gereden bouwterrein bleef het water voor de huizen staan en vormde een vijver zo ver men kon kijken.
De kinderen gingen per Buxi naar scholen in Noordbarge en de Katholieke kinderen naar de Paulusschool in Emmermeer.
We spraken in ons gezin niet uit over de individuele ellende, die zeer groot was.
Na een jaar was de Brink nog lang niet vol het geen ons een huurverhoging bespaarde.
In de ,,kalender "die ik hier bijvoegde kunt u de groei van de Bargeres ontdekken.
De benaming "labyrintstructuur" is reeds gevallen. Voor iedereen die met deze wijk kennis maakte was het een doolhof. Een compliment voor het Buurtbeheer is hier op zijn plaats, die na 30 jaar zorgde voor richtingwijzers om een huisnummer en vooral de uitgang van een brink te vinden.
Wat de huizen betreft het volgende: Een mens heeft een huis nodig om in te wonen: een plek die warmte, rust en veiligheid belooft. Een huis geeft bescherming en grond onder je voeten, een dak boven je hoofd en het geeft je rug dekking: Maar van voren is het open: mensen moeten veilig naar buiten kunnen kijken.
Ze mogen zich niet afsluiten voor elkaar.
En dat is wel gebeurd in de Bargeres: De voorkant is achterkant en de achterkant is voorkant geworden.
We zien de bloemen, de vogels en de vlinders in de tuin, maar de mensen zijn uit het gezichts
veld verdwenen. Daarom kennen we onze buren niet. De samenleving opbouw is verdwenen.
Als de wijkpredikant nog zou leven en hier zou preken dan zou hij waarschijnlijk de kreet niet kunnen onderdrukken: Die Goddeloze woningbouw in de Bargeres"!
Ik sluit dit betoog af, met welk gevoel?
In het boek Emmen Revisited- staat geschreven:
Bargeres is een bescheiden, in zichzelf gekeerde woonwijk. Met de buitenwereld heeft Bargeres niet veel te maken. Zelfs het station (de verbinding met de rest van Nederland, is verstopt, aan de rand van de wijk), en zal binnenkort geheel verdwijnen!?
Ik sluit dit betoog af met een persoonlijke noot:
Als een mens lang blijft leven( wij zijn beiden in ons tachtigste levens jaar) dan maken we ons over veel dingen blij ( de bloemen, de vogels, de zon) maar voelen het gemis van een onderlinge verbinding in de samenleving!
J.Pool
